Przejdź do treści

FLI

O wskaźniku FLI

FLI (Fatty Liver Index)

Wskaźnik FLI (Fatty Liver Index) to prosty, nieinwazyjny wskaźnik opracowany przez Bedogni i wsp. (2006) do przewidywania stłuszczenia wątroby w populacji ogólnej. FLI wykorzystuje cztery łatwo dostępne parametry kliniczne i laboratoryjne.

Y = 0,953 × ln(TG) + 0,139 × BMI + 0,718 × ln(GGT) + 0,053 × OT − 15,745

FLI = (eY / (1 + eY)) × 100

TG = triglicerydy [mg/dL], BMI = wskaźnik masy ciała [kg/m²], GGT = gamma-glutamylotransferaza [U/L], OT = obwód talii [cm]

FLI daje wynik w skali 0–100, gdzie wyższe wartości wskazują na większe prawdopodobieństwo stłuszczenia wątroby.

Interpretacja

Wartość FLI Interpretacja Charakterystyka
< 30 Wyklucza stłuszczenie wątroby Czułość 87%
30–59 Wynik nieokreślony Przedział między progiem wykluczenia (30) a progiem potwierdzenia (60)
≥ 60 Potwierdza stłuszczenie wątroby Swoistość 86%

Badanie Bedogni i wsp. (2006) wykazało, że FLI < 30 wyklucza stłuszczenie wątroby z czułością 87%, natomiast FLI ≥ 60 potwierdza stłuszczenie ze swoistością 86% w porównaniu z ultrasonografią jako metodą referencyjną.

Zastosowanie kliniczne

FLI jest szczególnie przydatny w:

  • Przesiewie w populacji ogólnej – identyfikacja osób z wysokim ryzykiem stłuszczenia wątroby bez konieczności wykonywania kosztownych badań obrazowych
  • Ocenie pacjentów z zespołem metabolicznym – stłuszczenie wątroby jest częstym elementem zespołu metabolicznego
  • Monitorowaniu w czasie – śledzenie zmian FLI może odzwierciedlać progresję lub regresję stłuszczenia wątroby
  • Epidemiologii – badania populacyjne dotyczące rozpowszechnienia niealkoholowej stłuszczeniowej choroby wątroby (NAFLD; od 2023 r. MASLD)

Parametry wchodzące w skład FLI

Triglicerydy (TG)

Podwyższone triglicerydy są charakterystyczne dla dyslipidemii aterogennej towarzyszącej stłuszczeniu wątroby i insulinooporności.

Wskaźnik masy ciała (BMI)

Wskaźnik masy ciała odzwierciedla ogólną otyłość, która jest silnym czynnikiem ryzyka stłuszczenia wątroby.

Gamma-glutamylotransferaza (GGT)

Enzym wątrobowy często podwyższony przy stłuszczeniu wątroby, cholestazie i innych chorobach wątroby. Jest też markerem stresu oksydacyjnego.

Obwód talii (OT)

Miara otyłości brzusznej (trzewnej), która jest silniej związana ze stłuszczeniem wątroby niż ogólna otyłość.

HSI (Hepatic Steatosis Index)

HSI to prosty wskaźnik do oceny ryzyka niealkoholowej stłuszczeniowej choroby wątroby (NAFLD).

HSI = 8 × (ALT / AST) + BMI + 2 (dla kobiet) + 2 (dla chorych na cukrzycę)

Wartość HSI Interpretacja
< 30 Stłuszczenie wykluczone
30–36 Wynik niejednoznaczny
> 36 Stłuszczenie prawdopodobne

Ograniczenia metody

  • Nie zastępuje badań obrazowych – FLI jest narzędziem przesiewowym, nie diagnostycznym. Ultrasonografia, elastografia lub rezonans magnetyczny (MRI) pozostają metodami referencyjnymi do potwierdzenia stłuszczenia wątroby
  • Nie różnicuje stopnia stłuszczenia – FLI nie określa, czy stłuszczenie jest łagodne, umiarkowane czy ciężkie
  • Nie ocenia zapalenia i włóknienia – FLI nie pozwala odróżnić prostego stłuszczenia (NAFL) od stłuszczeniowego zapalenia wątroby (NASH) ani ocenić stopnia włóknienia
  • Walidacja w populacji włoskiej – oryginalny wskaźnik opracowano w populacji włoskiej; wartości graniczne mogą się różnić w innych populacjach
  • Wpływ alkoholu – FLI nie rozróżnia alkoholowej i niealkoholowej etiologii stłuszczenia wątroby
  • Zależność od GGT – GGT może być podwyższona z innych przyczyn (alkohol, leki, choroby dróg żółciowych), co może zawyżać FLI
  • Nieodpowiedni dla dzieci – wskaźnik zwalidowano u dorosłych; nie jest przeznaczony dla populacji pediatrycznej

Często zadawane pytania

Co oznacza wynik FLI?
FLI przyjmuje wartości od 0 do 100. Według Bedogni i wsp. (2006) wynik poniżej 30 wyklucza stłuszczenie wątroby (czułość 87%), a wynik 60 i więcej je potwierdza (swoistość 86%) w porównaniu z ultrasonografią. Wynik 30–59 jest nieokreślony.
Jak oblicza się FLI?
Najpierw oblicza się Y = 0,953 × ln(triglicerydy [mg/dL]) + 0,139 × BMI [kg/m²] + 0,718 × ln(GGT [U/L]) + 0,053 × obwód talii [cm] − 15,745, a następnie FLI = eʸ / (1 + eʸ) × 100.
Jakie są ograniczenia FLI?
Wskaźnik opracowano w populacji włoskiej i porównywano z ultrasonografią. FLI nie określa stopnia stłuszczenia, nie odróżnia prostego stłuszczenia od stłuszczeniowego zapalenia wątroby (NASH), nie ocenia włóknienia i nie rozróżnia alkoholowej i niealkoholowej przyczyny stłuszczenia. GGT może być zwiększona z innych przyczyn (alkohol, leki, choroby dróg żółciowych), co może zawyżać wynik.
Czym jest wskaźnik HSI?
HSI (Hepatic Steatosis Index, Lee i wsp. 2010) = 8 × (ALT / AST) + BMI + 2 u kobiet + 2 u osób z cukrzycą. Wynik poniżej 30 oznacza wykluczenie stłuszczenia, 30–36 – wynik niejednoznaczny, a powyżej 36 – stłuszczenie prawdopodobne.

Źródła

Krajowym punktem odniesienia są aktualne zalecenia PTD (Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego); poniższe publikacje międzynarodowe pełnią rolę uzupełniającą.