Przejdź do treści

O metodzie SCORE2

Czym jest SCORE2?

SCORE2 (Systematic COronary Risk Evaluation 2) to zaktualizowany algorytm oceny 10-letniego ryzyka incydentów sercowo-naczyniowych (zawału serca, udaru mózgu, zgonu z przyczyn CV) u osób pozornie zdrowych w wieku 40–69 lat. Dla osób ≥70 lat stosuje się SCORE2-OP (Older Persons).

Co się zmieniło względem SCORE?

  • SCORE2 uwzględnia zarówno śmiertelne jak i niezakończone zgonem incydenty CV (stary SCORE tylko śmiertelne)
  • Model oparty na analizie konkurujących ryzyk (Fine & Gray) uwzględniający zgony z innych przyczyn
  • Nowe współczynniki z danych 677 684 uczestników z 45 kohort europejskich
  • Progi ryzyka dostosowane do wieku (różne dla <50, 50–69, ≥70 lat)

Parametry wejściowe

  • Wiek (40–89 lat)
  • Płeć
  • Palenie tytoniu (aktualnie tak/nie)
  • Ciśnienie skurczowe (mmHg)
  • Cholesterol całkowity i HDL (do obliczenia non-HDL)
  • Region ryzyka (Polska = wysoki)

Wzór na cholesterol non-HDL

non-HDL-C = Cholesterol całkowity − Cholesterol HDL

Wykresy SCORE2 prezentowane są według non-HDL, ale algorytm używa TC i HDL oddzielnie.

Regiony ryzyka w Europie

SCORE2 jest rekalibrowany dla 4 regionów europejskich na podstawie standaryzowanej śmiertelności z przyczyn sercowo-naczyniowych (WHO ICD-10 I00–I99):

Region Śmiertelność CV / 100 tys. Kraje
Niskie <100 Belgia, Dania, Francja, Hiszpania, Holandia, Izrael, Luksemburg, Norwegia, Szwajcaria, UK
Umiarkowane 100–149 Austria, Cypr, Finlandia, Grecja, Irlandia, Islandia, Malta, Niemcy, Portugalia, Słowenia, Szwecja, Włochy
Wysokie 150–299 Polska, Albania, Bośnia i Hercegowina, Chorwacja, Czechy, Estonia, Kazachstan, Słowacja, Turcja, Węgry
Bardzo wysokie ≥300 Bułgaria, Litwa, Łotwa, Mołdawia, Rosja, Rumunia, Serbia, Ukraina i inne

Polska należy do regionu wysokiego ryzyka (śmiertelność CV: 223,8 / 100 tys. osób/rok wg WHO). Oznacza to, że dla tych samych czynników ryzyka Polak ma wyższe 10-letnie ryzyko CV niż np. Francuz czy Hiszpan.

Progi ryzyka i klasyfikacja

ESC 2021 wprowadza progi zależne od wieku, ponieważ ryzyko bezwzględne rośnie z wiekiem nawet przy tych samych czynnikach ryzyka:

Kategoria ryzyka <50 lat 50–69 lat ≥70 lat (SCORE2-OP)
Niskie do umiarkowanego <2,5% <5% <7,5%
Wysokie 2,5 – <7,5% 5 – <10% 7,5 – <15%
Bardzo wysokie ≥7,5% ≥10% ≥15%

Cele terapeutyczne LDL-C

Wytyczne ESC 2021 określają cele dla cholesterolu LDL w zależności od kategorii ryzyka:

Kategoria ryzyka Cel LDL-C Dodatkowe wymagania
Niskie do umiarkowanego <116 mg/dL (<3,0 mmol/L) —
Wysokie <70 mg/dL (<1,8 mmol/L) + redukcja o ≥50% względem wyjściowego
Bardzo wysokie <55 mg/dL (<1,4 mmol/L) + redukcja o ≥50% względem wyjściowego

SCORE2-OP (osoby ≥70 lat)

Dla osób w wieku ≥70 lat stosuje się oddzielny model SCORE2-OP (Older Persons), który uwzględnia specyfikę starszej populacji:

  • Wyższe ryzyko bazowe konkurujących przyczyn zgonu
  • Inne współczynniki regresji dla czynników ryzyka
  • Wyższe progi dla klasyfikacji ryzyka (7,5% / 15%)
  • Walidowany do wieku 89 lat

Uwaga: U osób starszych decyzja o intensywności leczenia powinna uwzględniać nie tylko ryzyko CV, ale także ogólny stan zdrowia, przewidywaną długość życia, preferencje pacjenta i potencjalne interakcje lekowe.

Ograniczenia i wyłączenia

Kalkulator NIE jest przeznaczony dla:

  • Osób z rozpoznaną chorobą sercowo-naczyniową (przebyty zawał, udar, choroba wieńcowa, miażdżyca obwodowa) – prewencja wtórna
  • Osób z cukrzycą typu 1 lub 2 – dla nich przeznaczony jest SCORE2-Diabetes
  • Osób z przewlekłą chorobą nerek (eGFR <60 ml/min/1,73m²) – dla nich SCORE2-CKD
  • Osób z rodzinną hipercholesterolemią – automatycznie bardzo wysokie ryzyko
  • Osób <40 lub >89 lat – poza zakresem walidacji modelu

Dodatkowe ograniczenia:

  • Model nie uwzględnia wszystkich czynników (np. wywiad rodzinny, stres, dieta)
  • Wykresy SCORE2 mogą zawyżać ryzyko względem równań (szczególnie w Polsce)
  • Rekalibracja regionalna opiera się na danych populacyjnych, nie indywidualnych
  • Wynik to szacunek statystyczny, nie indywidualna prognoza

Źródła